Alternatif Anne Ödülleri Eleştiri Gülüş'ün Köşesi Yetişkin Psikolojisi

Şart, şurt

01Tek çocuklu aile olmakla çok çocuklu aile olmak arasında yaşam tarzı açısından çok fark var. “Tek çocuk, hiç çocuktur” sözünü hiç sevmesem de, tek çocuklu olmanın getirdiği ekonomik ve ergonomik hafifliği yadsıyamam. Üç, dört, beş çocuk yapmak isteyen aileler dışında ikinci çocuğu düşünmek, “ikinci bir çocuk düşünmek” şeklinde tezahür etmiyor; Daha çok, “kardeş yapmak” deniyor bunun adına. Bu durumda ikinci çocuğun bir görevi oluyor: Birinci çocuğa eşlik etmek ve paylaşmayı öğretmek. Kardeş kardeş oynamayı öğretmek. Hatta şunu bile duydum: “Sevgiyi öğretmek”…

Bir annenin, “ikinci çocuğu yapmalı mı yapmamalı mı” diye düşünüyor olması bile, bu amaçların aslında sadece birer düşünce olduğunun, reel olmadığının ispatıdır! Neticede hepimiz hiç anlaşamayan kardeşler tanırız. Yıllar boyunca kavga eder, anne babalarını çaresizlik duygusuna mahkûm ederler. Yetişkinliklerinde bile birbirine mecbur yaşayan kardeşler vardır. Buna karşın nice tek çocuk vardır ki, sosyaldir, sırtı yere gelmez, yalnız kalmaz, hayatla mücadele etmeyi iyi öğrenmiştir.

02O çok istediğimiz mutlu, başarılı sağlıklı ve şanslı çocuğun formülü, kardeş yapıp yapmamakta gizli değildir aslında.

“Oluverdi işte” devri mazide kaldığından beri, ister birinci olsun ister ikinci, çocuk yapmak için artık anne-baba adayının geçerli sebepler bulması gerekiyor. Bu yüzden “kardeş şart” sözü almış başını yürüyor. Aileler, kardeş yapmak için bunun gerekliliğine, bu kararın kendilerine iyi geleceğine ikna olma ihtiyacındalar.

Kardeş değerlidir. Aralarında 4,5 yaş fark olan oğlum ve kızım, bugün neredeyse bütün gün birbirleriyle oynadılar: Top oyunları, kutu oyunları, el işleri, evcilik, öğretmencilik… İnanır mısınız, bir kez bile kavga etmediler! Eğer iki tane doğurmuş olmasaydım tatil boyunca oğlumu oyalamak için planlar yapıp duracaktım. Oysa kendi işlerime yoğunlaşmak için bol zamanım oldu, aklım çocukta değildi. Tabii ki her gün böyle geçmiyor, bazen ikisini ayırmam gerekiyor, bazense bizzat benim oynamamı istiyorlar kendileriyle. Yine de büyümüş iki kardeşle “iki çocuk, hiç çocuk!” diyebileceğim günler var! Bana gelince, memleketimden ve geniş ailemden uzakta, büyük oranda yalnız büyümüş olmama rağmen kendi eğlence tekniklerimi geliştirmiştim. Çok yaratıcı bir çocuktum, bunu belki de hayal gücüme duyduğum ihtiyaca borçluyumdur! Kardeş eksikliğini hissettiğim anlar oldu, “İyi ki kardeşim yok” dediğim anlar da oldu. Neticede yalnız kalmak ya da kalmamak, bana kalmıştı, herkes gibi…

03İkinci çocuk, birinciyi rahat yetiştirebildiğini düşünen bir anneye iyi gelebilir, ikinciyi de birinci gibi büyütebilmesi garanti gibidir ne de olsa. Çocuğuna çok bağımlı, çok evhamlı bir anneye de iyi gelebilir iki çocuk: Mecburen ilgisini bölüşmek zorunda kalınca baskı altındaki büyük çocuk rahatlayabilir, neden olmasın? Burada anne ve babanın hisleri önemlidir bence. Bence en tehlikelisi, “Kendimi ikinci çocuğun şart olduğuna ikna etmeliyim” mantığıdır… Bir de buna eşlik eden çevre baskısı.

Bu yüzden “şart, şurt” diyene ben de “zart, zurt” demek istiyorum! İkinci çocuk şart falan değildir, tıpkı ilkinin şart olmadığı gibi! İnsan yüksek değerli bir varlıktır, şartla, şurtla doğurulmaz. Severek, istenerek, onun iyiliği için kendini geliştirmeyi, çocuğu değil kendini büyütmeyi göze alarak yapılır. Bu yüzden “Kardeş lazım”dan ziyade, “İki çocuğun birden annesi olmayı istiyor muyum?” diye sorarak başlamalı işe…

Gülüş Türkmen

Gülüş Türkmen

ALTERNATİF ANNE KURUCUSU | Belçika’nın Brüksel şehrinde büyüyüp Edebiyat ve Reklamcılık okuyan Gülüş Türkmen, Türkiye’ye dönüp evlendi. Bir erkek, bir de kız çocuk annesi olduktan sonra her annenin çok emek harcadığını ama her emeğin olumlu sonuç vermediğini fark etti ve Alternatif Anne platformunu kurdu (2010). Adele Faber ve Elaine Mazlish’in destekleriyle Türkiye’deki “Çocuğumla Nasıl Konuşursam beni Dinler?” atölyelerinin ilk lisanslı koordinatörü oldu (2011). Annelik trendlerini irdeleyen “Anneliğin Ötesinde” (Kaknüs, 2012) araştırma kitabını yazdı. Kanal34’te #AlternatifAnneTV programını, TRT’de #AlternatifAnneRadyo’yu sundu (2014-2015). Annenin çocuğuna yönelik yaklaşım ve uygulamalarını değerlendirebildiği Annelik Haritası© uygulamasını geliştirdi, “Sürdürülebilir İyi Ebeveynlik” kavramını kurguladı. Türkmen halen eğitim merkezlerinde, panel ve sempozyumlarda araştırmalarını paylaşmaya, Alternatif Anne’nin yanı sıra çeşitli dergi ve gazetelerde de yazmaya devam ediyor.

7 Yorum Var

Yorum yapmak için tıklayınız

  • Tam ihtiyacım olan bir yazı…3,5 yaşında bir oğlum var ikinciyi düşünmüyorum ama gel de düşünme….Hemen her gün 2. çocuk konusunu gündemime defalarca geliyor. Her konu buraya dayanıyor. Avrupa da veya başka ülkelerde yaşayan arkadaşlar merak ediyorum orada da bir kardeş mevzusu var mıdır? İster istemez oğluma kardeş yapmayarak çok kötü bir şey yaptığım suçluluğu yaşıyorum,tereddüt ediyorum…Acaba öngöremediğim geçmişim için şimdiden istemediğim bir şeyi mi yapmalıyım?

    • Avrupa ülkelerinde tek çocuk için bile baskı yok diyebilirim. Evlenmek için de baskı yok zaten orada. Yine de her zaman baskıcı aile fertlerine rastlanır. 🙂

  • Ne güzel yazmışsın Gülüş! Iki çocuklu hayata alışmaya çalıştığım şu günlerde çok iyi geldi

  • İŞte bu sıralar beni de düşündüren konu bu 🙁
    eşim çok istekli… ben maddiyatı ve psikolojimi düşünüyorum.
    Çalıştığım için daha doğrusu en azından 2-3 sene daha çalışmak zorunda olduğum için isteyemiyroum çünkü annem briinci çocuğumda olduğu gibi bakamayacak sanırım..e ben de bakıcıya bebek bırakmak istemiyroum 🙁
    oğlum 2,5 u geçti. çok poizitf çok tatlı ve sosyal… elbette isterim kardeşi olsun.. ama son cümleler nefis..ben 2 çocuk annesi olmaya hazır mıyım…tüm çevrem bana keşke anaokulu öğretmeni olsaydın der yani çocuklarla aram süperdir, çok oyuncu çocuksu bri kadınım..bu yüzden ümitliyim ama hayat şartları ürkütüyor işte ..malum ev kredisi,faturalar vs.. bir de ilkinde her gün kan sulandırıcı iğne ve ilaçla hamileliğim sürdü.. testler vs yani masraflıydım.çok pahalı iyi bir yerde doğum yaptım …ikincide ya aynı veya fazla sıkıntılaırm olursa diye korkuyroum ne yalan söyliim..
    amma uzattım 🙂 yani pek doluyum gördüğünüz üzere…
    yazınızı sevdim..teşekkür ederim

  • Nasıl güzel bir yazı..Okuyunca hemen paylaştım..Etrafımda şart şekerim ikinciyi de hemen yapayım çıksın aradan diyen sevimsiz yaklaşımlara güzel bir cevap oldu bu yazı. Günümüz şartları değişken, zamanımız çok kısıtlı artık çalışan bir anne olarak 24 saat maalesef bize yetmiyor.Biraz gerçekçi olmak lazım kendimizi kandırmayalım lütfen..

    Ellerine sağlık…Teşekkürler…

  • İşte yine muhteşem bir yazı… Bu siteyi keşfetmek için neden bu kadar geciktim bilemiyorum.

    Kardeşsiz biri olarak yazdıklarınızın tamamına katılıyorum.

Alternatif Yazarlar

Gülüş Türkmen
Gülüş Türkmen
Aslı Demirörs Ağtaş
Aslı Demirörs Ağtaş
Gözde Erserçe Özateşler
Gözde Erserçe Özateşler
Deniz Sütlü Özgül
Deniz Sütlü Özgül
Ayşegül Uysal
Ayşegül Uysal
Özdemir Hiçdurmaz
Özdemir Hiçdurmaz
Özge Çakıcı Songür
Özge Çakıcı Songür
Tuba Tayfun Kayalarlı
Tuba Tayfun Kayalarlı
Meftun Kocakaya
Meftun Kocakaya
Zeynep Domaniç
Zeynep Domaniç
Tümünü Gör

Güvenilir Uzmanlar

Uzm. Dyt. Orçun Kürüm
Uzm. Dyt. Orçun Kürüm
Uzm Dr. Defne Eraslan
Uzm Dr. Defne Eraslan
Uzm. Psk. Aylin Karabağ Sılığ
Uzm. Psk. Aylin Karabağ Sılığ
Eğt. Uzm. Dr. Elif Kalkan
Eğt. Uzm. Dr. Elif Kalkan
Psk. R. Berin Tuncel
Psk. R. Berin Tuncel
Uzm. Psk. Elçin Gündoğdu Aktürk
Uzm. Psk. Elçin Gündoğdu Aktürk
Uzm. Klinik Psk. Yasemin Meriç Kazdal
Uzm. Klinik Psk. Yasemin Meriç Kazdal
Uzm.Ped. Belgin Temur
Uzm.Ped. Belgin Temur
Tümünü Gör