Çocuk Çocuk Psikolojisi Kitap

Çocuğum öfke krizine girdiğinde ne yapmalıyım? Harvey Karp’tan gelsin! (2 yaş sendromu – Bölüm 5)

2yas sendromu5

Nihayet yazı dizimizin son yazısına vardık. Çocuğum öfke krizine girdiğinde onunla nasıl iletişim kurabilirim? Önceki yazı Naomi Aldort’un “Çocuğunuzla Birlikte Büyümek” kitabını referans almıştı. Bu yazı da Harvey Karp’ın “Mahallenin En Mutlu Yumurcağı”ndan derlendi.

Harvey Karp’ın sırrı, gerçekçi beklentide yatıyor. “Tarih Öncesi Ebeveynlik” adını verdiği yaklaşıma göre, 1-4 yaş arası çocuklar “küçük yetişkin”den çok, ilkel bir mağara adamına benzer. Çocuğunuzla iletişim kurabilmek için, onun mağara adamına benzeyen ilkel bakış açısını ve dilini anlamalı, ona aynı dille karşılık verebilmelisiniz.

Fast Food kuralı nedir?

Harvey Karp iletişimin özüne “Fast Food kuralı” diyor. Çünkü bir fast food restoranına girdiğinizde yaşanan diyalog, başarılı bir iletişimi özetler.
– “Siparişinizi alabilir miyim?” (karşıdakinin ne istediğini anlama isteği)
– “İki hamburger ve iki porsiyon patates” (net istek)
– “İki hamburger ve iki porsiyon patates, doğru mu?” (mesajı doğru anladığından emin olmak için tekrarlama)
– “Doğru” (mesajı doğru verdiğinden emin olma)
– “4 dolar” (isteğin tam karşılığı)
Bu mantığı, “ilkel bir mağara adamı”yla iletişime uyarladığı dile de “Yumurcakça dili” diyor. Karşınızdaki öfkeden kudurmuş bir yetişkin olduğunda bile kendinizi duyurabilmeniz güçtür. Bu insan 1-4 yaş arası bir yavruysa nasıl konuştuğunuza özellikle dikkat etmeniz gerekir.

Sakinleşmenin ilk adımı, çocuğunuza onun ne istediğinizi anladığınızı göstermektir. Bunu onun anlayacağı şekilde yapmazsanız, çocuğunuz sizin onu anlamadığınızı düşünür. Dilini bilmediğiniz bir ülkede “Tuvalet nerede?” sorusuna inatla “Wjoorkt” cevabı aldığınızda, siz de aynı soruyu tekrar tekrar sormaya ve öfkelenmeye başlarsınız.

“Yumurcakça dili” nasıl konuşulur?

  • Kısa cümleler kurun. Küçük çocuklar sakinken bile uzun cümleleri anlamakta zorlanırlar.
  • Aldığınız mesajı çocuğunuzun ilgisini çekene kadar tekrarlayın. (Örneğin 15 aylık çocuğunuz kapıyı yumruklayarak dışarı çıkmak istediğini anlatmaya çalışıyor. “Dışarı!… Dışarı!… Dışarı!… Sıkıldın… Sıkıldın.. Dışarı çıkmak istiyorsun!…” diyebilirsiniz.)
  • Ses tonunuza dikkat edin. Esas mesajınızı kullandığınız sözcükler değil, ses tonunuz iletmektedir. Sakinleştirmek umuduyla sakin bir ses tonu, çoğu zaman işe yaramaz. Onu anladığınızı göstermek için, onunkine yakın bir tonu tutturmanız gerekir. Çocuğunuz onunla empati kurabildiğinizi ve ona saygı duyduğunuzu böyle anlayacaktır.
  • Ses tonunuz kadar mimikleriniz ve vücut diliniz de önemlidir. Ona ciddi bir şey söylerken ve uyarırken asla gülümsemeyin. Empati kurduğunuzu anlaması için onun hizasına eğilebilir, yüzünüzü görmesini sağlayabilirsiniz. Kızgınlığını anlatırken yumruklarınızı sallayabilirsiniz.
  • Çocuğunuz henüz mantığını çok iyi kullanamıyor. 4 yaşın altındaki çocuklara, özellikle sinirliyken, mantıklı açıklama yapmak işe yaramamaktadır.
  • Çocuğunuzun o anki korkusu ve kızgınlığı azaldıkça veya yaşı büyüdükçe (ilkellikten uzaklaştıkça); tekrarı azaltıp, normal tona geçebilirsiniz.
  • Çocuklar her zaman kendi isteklerine odaklanırlar. Bir öfke krizi anında kendi isteğinden özveride bulunmasını beklemeyin, bunu huzurluyken bile yapması zordur.
  • Çocuğunuzla iletişiminizi olumsuz etkileyecek ifadelerden kaçının (detaylarını buradan okuyabilirsiniz).
  • Dikkatini çektiğinizde ve “bana bir şey mi dedin” bakışını yakaladığınızda sakinleşmeye başlamaktadır, bir sonraki aşamaya geçebilir, esas mesajınızı verebilirsiniz.

Harvey Karp’ın “alınan mesajı tekrarlamak” dediği, Naomi Aldort’un “çocuğun duygularını onaylama”ya karşılık geliyor. Çünkü işin özü basit, herkes anlatabilmek ve anlaşıldığını hissedebilmek ister.

Diğer yazılar:

2 yaş sendromu 1: Şımarmış bu çocuk!

2 yaş sendromu 2: Neden bu asabiyet?

2 yaş sendromu 3: Ne yapmamalı?20

2 yaş sendromu 4: Çocuğum öfke krizine girdiğinde ne yapmalıyım? Naomi Aldort’tan gelsin!

Zeynep Domaniç

Zeynep Domaniç

Anne. Eş. Evlat. Kardeş. Hem de en şanslılarından.

1983 doğumlu. Mülkiye ve ODTÜ’de iktisat okudu. Bir kamu kurumundaki iş hayatına şimdilik ara verdi, evde oğluna bakıyor.

Okul zamanlarındaki not paylaşma hesabı, okuduğu kitaplardan derlediği notları www.folikasitannesi.com sitesinde paylaşıyor. Kendince folik asit jenerasyonunun folik asit annesi.

Keyfi genel olarak yerinde.

www.folikasitannesi.com

Yorum Ekle

Yorum yapmak için tıklayınız

*

En Popüler İçerikler

Alternatif Yazarlar

Gülüş Türkmen
Gülüş Türkmen
Aslı Demirörs Ağtaş
Aslı Demirörs Ağtaş
Gözde Erserçe Özateşler
Gözde Erserçe Özateşler
Deniz Sütlü Özgül
Deniz Sütlü Özgül
Ayşegül Uysal
Ayşegül Uysal
Özdemir Hiçdurmaz
Özdemir Hiçdurmaz
Özge Çakıcı Songür
Özge Çakıcı Songür
Meftun Kocakaya
Meftun Kocakaya
Tuba Tayfun Kayalarlı
Tuba Tayfun Kayalarlı
Zeynep Domaniç
Zeynep Domaniç
Tümünü Gör

Güvenilir Uzmanlar

Uzm. Dyt. Orçun Kürüm
Uzm. Dyt. Orçun Kürüm
Uzm Dr. Defne Eraslan
Uzm Dr. Defne Eraslan
Uzm. Psk. Aylin Karabağ Sılığ
Uzm. Psk. Aylin Karabağ Sılığ
Eğt. Uzm. Dr. Elif Kalkan
Eğt. Uzm. Dr. Elif Kalkan
Psk. R. Berin Tuncel
Psk. R. Berin Tuncel
Uzm. Psk. Elçin Gündoğdu Aktürk
Uzm. Psk. Elçin Gündoğdu Aktürk
Uzm. Klinik Psk. Yasemin Meriç Kazdal
Uzm. Klinik Psk. Yasemin Meriç Kazdal
Uzm.Ped. Belgin Temur
Uzm.Ped. Belgin Temur
Funda Kale Yıldırım
Funda Kale Yıldırım
Tümünü Gör